بر اساس اظهارات شش منبع مطلع از جزئیات عملیات، عربستان سعودی در حال آمادهسازی برای یک حمله گسترده علیه حوثیها در یمن است. این عملیات که پیشبینی میشود در هفتههای آتی آغاز شود، تحت رهبری نیروهای یمنی در میدان نبرد، با نظارت ریاض و پشتیبانی هوایی عربستان سعودی انجام خواهد شد.
این افراد که به دلیل حساسیت موضوعات امنیتی نخواستند نامشان فاش شود، اعلام کردند که خبرگذاری خوزستان در حال حاضر ایالات متحده اطلاعات لازم را برای حمایت از عملیات ریاض در یمن فراهم میکند. همچنین، برخی کشورهای منطقه و اروپا کمکهای نظامی عمدتاً دفاعی به عربستان ارائه میدهند، اما انتظار نمیرود متحدان عربستان نقش مستقیمی در عملیات نظامی ایفا کنند.
عربستان سعودی در سال ۲۰۱۵ در رأس ائتلافی از کشورهای عربی، به منظور حمایت از دولت یمن که توسط جامعه بینالمللی به رسمیت شناخته شده بود و از صنعا، پایتخت، توسط حوثیها بیرون رانده شده بود، وارد جنگ داخلی یمن شد. آتشبس توافق شده بین طرفین در سال ۲۰۲۲ تا حد زیادی پابرجا ماند، اما امسال حوثیها در پی جنگ ایران، حملات موشکی و پهپادی به کشتیرانی و زیرساختهای نفتی عربستان سعودی را آغاز کردند.
به گفته مقامات خلیج فارس، یمن و دیپلماتهای غربی که از این طرحها آگاه هستند، یکی از اهداف اصلی این حمله برنامهریزی شده و تاکنون گزارش نشده عربستان، خنثی کردن پیشرویهای سریع حوثیها در ماه گذشته است که با پیشروی در امتداد ساحل و تصرف تنگه باب المندب به دست آمده بود.
مقامات خلیج فارس و یمن اظهار داشتند که سعودیها دو گزینه احتمالی برای این حمله را بررسی میکنند: یک حمله متمرکز و محدود به منطقه اطراف باب المندب، یا یک حمله گستردهتر که شامل حملات هماهنگ دیگر در جبهههای متعدد در استانهای البیضاء، مارب، تعز و الجوف یمن نیز میشود.
به گفته مقامات، بسته به مقیاس حمله، بیش از ۱۰۰ هزار نیروی یمنی میتوانند در این عملیات بسیج شوند.
سخنگویان دولتهای عربستان و یمن، گروه حوثیها و ارتش آمریکا بلافاصله به درخواستها برای اظهار نظر در مورد برنامههای عربستان سعودی پاسخ ندادند.
باب المندب، گذرگاه جنوبی دریای سرخ، یک مسیر کشتیرانی حیاتی بین مدیترانه و آسیا است که امسال به دلیل بسته شدن تنگه هرمز در پی درگیری با ایران، اهمیت بیشتری یافته است.
دیپلماتهای غربی و مقامات خلیج فارس گفتند که ریاض به این نتیجه رسیده است که تا زمانی که شبهنظامیان حوثی کنترل باب المندب را در دست دارند، نمیتواند وارد مذاکرات جدید صلح یمن با آنها شود، زیرا این امر به آنها قدرت نفوذ جهانی قابل توجهی میدهد.
شش نفر مطلع از تدارکات سعودیها نتوانستند زمان دقیقی برای شروع حمله ارائه دهند و تخمینهای آنها از یک هفته تا پس از انتخابات میاندورهای آمریکا در اوایل نوامبر متغیر بود.
مایکل راتنی، سفیر سابق آمریکا در عربستان، اظهار داشت که انتظار دارد این حمله متمرکزتر و از نظر وسعت، کوچکتر از عملیات تحت رهبری عربستان سعودی در سال ۲۰۱۵ باشد که با هدف ریشهکن کردن شبهنظامیان انجام شد.
او افزود: «اگرچه آنها میخواهند حوثیها را به طور کامل شکست دهند، اما باید به وضعیت قبل از کنترل حوثیها بر مناطق امتداد باب المندب نیز بازگردند. در حالت ایدهآل، این یک عملیات نسبتاً محدود برای بازپسگیری مناطق ساحلی و بازگشت به ترافیک دریایی عادی خواهد بود.»
از زمان تضعیف حزبالله لبنان توسط اسرائیل در سه سال گذشته، حوثیها به قدرتمندترین متحد ایران در خاورمیانه تبدیل شدهاند.
حملهای به رهبری عربستان علیه این گروه، نقطه عطف جدیدی در منطقهای خواهد بود که از زمان حملات حماس به اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و جنگ متعاقب آن بین آمریکا و اسرائیل علیه ایران، درگیر درگیری بوده است.
حمایتهای بینالمللی
به گفته یک دیپلمات غربی، واشنگتن، قدرتمندترین متحد عربستان سعودی، در حال ارائه مشاوران نظامی و اطلاعات، از جمله اطلاعات مربوط به اهداف، برای پشتیبانی از عملیات هوایی عربستان سعودی در یمن است.
با این حال، میزان حمایت ممکن است محدود باشد. رویترز پیش از این گزارش داده بود که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، درخواستهای محمد بن سلمان، حاکم بالفعل عربستان، برای حمایت نظامی مستقیم مانند حملات هوایی را رد کرده است.
مقامات پاکستانی و منطقهای اعلام کردند که ترکیه و پاکستان، که عربستان ماه گذشته با آنها یک توافقنامه دفاعی مشترک امضا کرد، تجهیزات نظامی مورد استفاده این پادشاهی در یمن را فراهم کردهاند.
یک مقام دولتی پاکستان گفت که ماه گذشته، پاکستان چهار هواپیمای باری حامل تجهیزاتی از جمله سامانههای دفاع هوایی، توپخانه سبک، پهپادها و سیستمهای ضد پهپاد را به عدن، مقر دولت تحت حمایت عربستان در یمن، ارسال کرد.
به گفته یک مقام پاکستانی دیگر، یک مقام خلیج فارس و یک دیپلمات غربی، مشاوران نظامی پاکستانی نیز به همراه همتایان سعودی خود برای حمایت از نیروهای یمنی در محل حضور دارند. آنها افزودند که پهپادهای ترکیه که قبل از جنگ فعلی توسط عربستان خریداری شده بودند، نیز بر فراز یمن مستقر شدهاند.
به گفته مقامات منطقهای، یکی از نگرانیهای اصلی پادشاهی عربستان در آغاز حمله جدید به یمن، چگونگی محافظت از تأسیسات نفتی و سایر زیرساختهای خود در برابر حملات پهپادی و موشکی حوثیها است. ریاض از چندین متحد خود برای سیستمهای دفاعی درخواست کمک کرده است.
به گفته مقام دوم پاکستانی، پاکستان بین ۳۰ تا ۴۰ هزار نیرو در عربستان مستقر کرده است تا به دفاع از مرزهای زمینی این پادشاهی و کمک به رهگیری پهپادها و موشکها کمک کند. این نیروها از سال گذشته و همچنین پس از تشدید اخیر تنشها به صورت موجی وارد این کشور شدهاند. این مقام گفت اسلامآباد هیچ تصمیمی برای اعزام نیرو به یمن با ظرفیت جنگی نگرفته است.
وزارتخانههای دفاع پاکستان و ترکیه به درخواستها برای اظهار نظر در مورد حمایت نظامی خود از ریاض پاسخی ندادند.
در همین حال، فرانسه اعلام کرده است که برای کمک به حفاظت از شهر بندری ینبع در دریای سرخ، سامانههای دفاعی و نیرو به عربستان اعزام خواهد کرد.
نیروهای یمنیِ از هم پاشیده
هرگونه عملیات زمینی در داخل یمن به ائتلاف ناهمگونی از جناحهای مبارز یمنی متکی خواهد بود که عربستان و امارات متحده عربی در مراحل اولیه جنگ داخلی، زمانی که درگیری به بنبست خونینی رسید، آنها را مسلح و آموزش دادند.
محمد البشا، تحلیلگر یمن، گفت: «بسیاری از نیروهای ضدحوثی هنوز